نهمین كنفرانس الگوی اسلامی ایرانی پیشرفت،

سند الگوی اسلامی ایرانی پیشرفت باید از خودگذشتگی را تقویت كند

سند الگوی اسلامی ایرانی پیشرفت باید از خودگذشتگی را تقویت كند

به گزارش لیمو بلاگ عضو هیئت علمی دانشگاه امام صادق(ع) اظهار داشت: در سند الگوی اسلامی- ایرانی پیشرفت باید شاهد یك نوع تغییر نگاه باشیم، تغییر نگاه از نگاه خودخواهانه و نفع محور حاكم بر غرب به نگاه مبتنی بر ایثار و از خودگذشتگی در جامعه ایران.


به گزارش لیمو بلاگ به نقل از ایسنا، دکتر محمد سلیمانی در دومین روز نهمین کنفرانس الگوی اسلامی ایرانی پیشرفت که به صورت برخط برگزار شد، به ارزیابی انتقادی جایگاه مفاهیم دیگرخواهانه در الگوی اسلامی ایرانی پیشرفت پرداخت و اضافه کرد: با عنایت به جایگاه والای انفاق، ایثار و احسان در آموزه های اسلامی، می توان چنین برداشت کرد که تحقق یک جامعه اسلامی بدون توجه به مفاهیم دیگرخواهانه میسر نخواهد شد. ازاین رو شناخت دقیق جایگاه دیگرخواهی و رفتارهای دیگرخواهانه در مناسبات اقتصادی یک جامعه اسلامی جهت ترسیم الگویی برای رسیدن به وضع مطلوب پیشرفت ایرانی-اسلامی، ضروریست.
وی افزود: اگر رویکردهای موجود در اقتصاد متعارف که بر تشدید انگیزه های منفعت طلبانه مبتنی است، مبنای تعریف الگو قرار گیرد، طبیعتاً صدمه ها و موانع مشاهده شده در راه توسعه غربی حذف نخواهد شد و اگر رویکردهای مبتنی بر دیگرخواهی (تأکید بر منافع کل جامعه و چشم پوشی از منافع شخصی در راه تحقق اهداف جامعه اسلامی) اتخاذ شود و در مدل و استراتژی پیشرفت بعنوان یک محور کلیدی مدنظر قرار گیرد، مجموعه ای از تدابیر و سیاست ها طراحی خواهد شد که می تواند به وضعیت بایسته اسلامی منجر شود.
سلیمانی اضافه کرد: الگوی اسلامی ایرانی پیشرفت مطابق آنچه در سند پایه خود تبیین شده دارای این آرمان است که «آرمان های الگوی اسلامی ایرانی پیشرفت، ارزش های بنیادین فرازمانی و فرامکانی جهت دهنده پیشرفت است. مبنایی ترین این ارزش ها، نیل به خلافت الهی و حیات طیبه است. اهم ارزش های تشکیل دهنده حیات طیبه عبارت اند از: معرفت به حقایق، ایمان به غیب، سلامت جسمی و روانی، مدارا و همزیستی با هم نوعان، رحمت و اخوت با مسلمانان، مقابله مقتدرانه با دشمنان، بهره برداری کارآمد و عادلانه از طبیعت، تفکر و عقلانیت، آزادی مسئولانه، انضباط اجتماعی و قانون مداری، عدالت همه جانبه، تعاون، مسئولیت پذیری، صداقت، نیل به کفاف، استقلال، امنیت و فراوانی» همانطور که مشاهده می شود «مدارا و همزیستی با هم نوعان»، «رحمت و اخوت با مسلمانان» و «تعاون» بخشی از ارزش های تشکیل دهنده ی آرمان های این الگو هستند که ربط وثیقی با مفهوم دیگرخواهی پیدا می کنند.
این عضو هیات علمی دانشگاه در ادامه تصریح کرد: شواهد گوناگونی وجود دارد که جمعیت های گوناگونی از فقر، گرسنگی، سوء تغذیه، بیماری های مسری یا غیر مسری، بی سوادی، و تبعیض ناروا ضد زنان رنج می برند. در جهان امروز، بحران های زیستی نظیر آلودگی هوا، انتشار گازهای گلخانه ای، به مخاطره افتادن منابع انرژی و.. ) در تمامی کشورهای توسعه یافته و درحال توسعه وجود دارد که هر یک به تنهایی نشان از عدم موفقیت کشورها در دست یابی به اهداف توسعه پایدار و طراحی مسیر بایسته آن دارد. ازاین رو می بایست با نگاه انتقادی رویکرد فعلی را بررسی و به دنبال طراحی مسیر جدیدی باشیم.
وی خاطرنشان کرد: مداخلات هدفمند دولت ها و برنامه ها و طرح های سازمان های بین المللی در کنار حرکت های مردمی در چارچوب سازمان های مردم نهاد، باآنکه اثرات مثبتی بر کاهش فقر، بهبود سلامت، حفظ محیط زیست و... داشته است، اما هنوز هم مشکلات و موانع فراوانی در این راه وجود دارد. به نظر می آید اقتصاد توسعه در همان مسیر جریان اصلی اقتصاد، سیستم تحلیلی را در پیش گرفته که تمامی ابعاد و ظرفیت های انسان را در نظر نمی گیرد و ازاین رو نمی تواند به نحو کامل اهداف خویش را محقق سازد. انگیزش و تحریک انسان ها برای تغییر وضع موجود، بیشتر از آن که نیازمند محرک های بیرونی باشد، نیازمند محرک های درونی است و غفلت از محرک های درونی یکی از عوامل ناکامی استراتژی های توسعه است.
عضو هیئت علمی دانشگاه امام صادق(ع) اظهار نمود: نظام روابط یک جامعه اسلامی باید مبتنی بر تعاون، تسالم و دیگرخواهی باشد و نه نفع شخصی؛ متأسفانه در مدلها و استراتژی های توسعه مدنظر کشورهای اسلامی، تحت تاثیر پیروی از نظام سرمایه داری و تجربیات کشورهای توسعه یافته غربی، جایگاه و اهمیت مقوله دیگرخواهی فراموش شده است. به جهت نادیده گرفتن تفاوت در قالب نهادی کشورهای اسلامی با کشورهای غربی، این کشورها در عمل به موفقیت خاصی دست پیدا نکرده اند و با مشکلات و صدمه های فراوانی روبرو شده اند.
سلیمانی، طراحی یک مدل و استراتژی توسعه برای یک کشور اسلامی را نیازمند توجه به چارچوب نهادی مطرح شده در اسلام دانست و اضافه کرد: در این چارچوب بر اخلاق و سیستم انگیزشی درونی تاکید ویژه ای شده و محرک حرکت مردم در جهت تحقق یک زندگی بایسته و توأم با رفاه، سیستم انگیزش درونی آن هاست. غفلت از اخلاق، مسلماً ناکامی در اهداف توسعه را به دنبال خواهد داشت و بنابراین ازاین رو در حوزه سیاست گذاری باید بر روی اخلاقیات و دیگرخواهی تاکید جدی صورت پذیرد. تضعیف اخلاق دیگرخواهی، اگر در آحاد مردم و مسؤلان و فضای جوامع حاکم شود، از یک سو باعث غفلت از رنج ها و صدمه های وارده به اقشار ضعیف شده و از طرفی منجر به کاهش سیاست گذاری های دیگرخواهانه (سیاست های کلان عمومی برای پشتیبانی از دیگرخواهی) خواهد شد که نتیجه هر دو امر، فقر، بیماری و گرسنگی گروه بزرگ تری از جامعه خواهد بود.
وی افزود: در الگوی اسلامی-ایرانی پیشرفت باید شاهد یک نوع تغییر نگاه باشیم. تغییر نگاه از نگاه خودخواهانه و نفع محور حاکم بر غرب به نگاه مبتنی بر ایثار و از خودگذشتگی. این الگو بایستی جامعه را از نگاه خودخواهانه اجتناب دهد و رفتارها و نهادهای دیگرخواهانه را تقویت کند. ابعاد کلی سند پایه ی الگو در ابتدای این پژوهش بررسی گردید. برای اصلاح آن در جهت دیگرخواهی، می توان الگوی زیر را بعنوان تکمیل سند پایه مختصراً عرضه داد. این الگو، خلاصه همه مباحث این مقاله است؛ بدین صورت که از مبانی خداشناختی، جهان شناختی، انسان شناختی، ارزش شناختی و دین شناختی، آرمان ها و رسالت و افق الگو استخراج می شود؛ آن گاه مبتنی بر این مبانی و این آرمان ها و رسالت و افق، تدابیر الگو استخراج می شود.



1399/03/21
21:11:54
5.0 / 5
1074
این مطلب را می پسندید؟
(1)
(0)

تازه ترین مطالب مرتبط
نظرات بینندگان در مورد این مطلب
لطفا شما هم نظر دهید
= ۸ بعلاوه ۴